TechnoLogic – Vestel’in insansız hava aracı Karayel göklerde


Vestel’in insansız hava aracı Karayel göklerde

TechnoLogic 06 Mayıs 2014 0
Vestel’in insansız hava aracı Karayel göklerde

Vestel Savunma Sanayi tarafından tamamen özgün olarak milli kaynaklarla geliştirilen yerli taktik insansız hava aracı Karayel ilk test uçuşunu tamamladı. Karayel, NATO’nun ‘Sivil Hava Sahasında Uçuş İçin Elverişlilik’ standardı 4671’e uyumlu tasarlanan ve üretilen ilk ve tek yerli taktik insansız hava aracı olarak dikkat çekiyor.

Vestel, dünya genelinde şimdiye kadar sadece insanlı havacılıkta kullanılan sistematik hata emniyetini Karayel’le ilk kez bir insansız hava aracına taşıdı. 2005 yılından beri yerli insansız hava aracı geliştirilmesine yönelik çalışmalarını sürdüren Vestel, bu alana kendi öz sermayesinden 30 milyon doları aşkın yatırımda bulundu. Vestel, test uçuşlarının ardından Türk Silahlı Kuvvetleri’ne 6 hava aracı, 3 yer kontrol istasyonu ve yardımcı sistemlerden oluşan Karayel sisteminin teslimatına başlayacak.

Savunma Sanayi Müsteşarlığı (SSM) ile Vestel Savunma Sanayi A.Ş. arasında imzalanan, Taktik İnsansız Hava Aracı Geliştirme Projesi sözleşmesi kapsamında tamamen Türk mühendisler tarafından özgün olarak geliştirilen Karayel, ilk test uçuşunu tam otonom yaptı. Karayel, iniş ve kalkışını da yine tam otonom gerçekleştirerek test uçuşunu başarıyla tamamladı. Karayel’in ilk test uçuşunda Savunma Sanayii Müsteşarlığı proje grubu üst düzey yetkilileri de test sahasında hazır bulundular.

Vestel’den 30 milyon doları aşkın yatırım

2005 yılından beri yerli insansız hava aracı geliştirilmesine yönelik çalışmalarını sürdüren Vestel, bu alana kendi öz sermayesinden 30 milyon doları aşkın yatırımda bulundu. Bu yatırımla Türk savunma ve havacılık sektörünün gelişimine ciddi bir katkı sunan Vestel, kendi bünyesinde tamamen Türk mühendislerden oluşan bir ekip kurarak bu alanda insan kaynağı gelişimine de hizmet etti. Karayel’in otopilot yazılımı ve donanımından yer kontrol istasyonunun geliştirilmesine, gövde tasarımından üretimine kadar tüm sistemler Vestel Savunma bünyesinde geliştirildi.

Karayel sivil kullanıma uygun

Karayel’in sivil havacılıkta kullanıma elverişli olmasıyla rakiplerinden ayrıştığını vurgulayan Vestel Savunma Sanayi Genel Müdürü Aziz Sipahi şunları ifade etti:

“Önümüzdeki yıllarda keşif ve gözlem amaçlı insansız hava araçlarının sivil havacılıktaki kullanımlarının hızla artması bekleniyor. Bu amaçla, İHA’ların sivil hava sahasında uçuşlarına ilişkin düzenleme çalışmalarının tamamlanması gerekiyor. Bu düzenlemelerde ilk adım İHA’ların NATO uçuşa elverişlilik standardına uygun üretilmesi kriteridir. Karayel’in ilk geliştirilme safhasından itibaren, NATO Stanag 4671 Uçuşa Elverişlilik Standardı’na uyumlu olarak tasarlanıp üretilmesi, Karayel sisteminin gelecekte sivil havacılıkta da kullanılabilmesi için çok önemli bir özelliktir.”

Sipahi, “İnsansız hava araçlarının sivil havacılıkta özellikle kurtarma ve haritacılık faaliyetleri, orman yangınları ve çevre kirliliğinin tespiti gibi amaçlarla kullanılmaya başlanmasıyla birlikte pazarda da büyüme yaşanması bekleniyor” diye konuştu.

Karayel, emniyet sistemiyle dünyada bir ilk

Vestel, dünya genelinde şimdiye kadar sadece insanlı havacılıkta kullanılan sistematik hata emniyetini Karayel’le ilk kez bir insansız hava aracına taşıdı. Karayel, sahip olduğu emniyet sistemiyle de dünyada bir ilke imza attı.

Vestel, test uçuşlarının ardından Türk Silahlı Kuvvetleri’ne 6 hava aracı, 3 yer kontrol istasyonu ve yardımcı sistemlerden oluşan Karayel sisteminin teslimatına başlayacak. Vestel, savunma ve havacılık alanındaki çalışmalarına ihracatla devam edecek. Türk Silahlı Kuvvetleri referansının çok önemli olduğunu belirten Sipahi, “Karayel’in yurtdışına pazarlanmasında bu Vestel için ciddi bir avantaj. Şimdiden birçok dost ülkenin ilgisiyle karşılaşıyoruz” dedi.

Karayel sistemi nedir?

Karayel sistemi dünya standartlarına göre geliştirilmiş, sınıfının lideri bir insansız hava aracı sistemidir. Günümüz havacılığında iyi bir sistemi 3 ana kategoride incelemek gerekir. Performans, uçuş emniyeti ve işletme maliyeti. Karayel bu 3 başlıkta dünya devleriyle rekabet edecek şekilde tasarlanmıştır. Karayel, özgün yapısal/aerodinamik tasarımı ve son teknoloji alt birimleriyle toplam ağırlık, yük taşıma kapasitesi ve havada kalış süresi gibi parametrelerle küresel marketin en iyileriyle kıyaslanabilecek performansa sahiptir.

Karayel, projenin teknik isterlerinde yer alan 18 bin feet yüksekliğe çıkma, 35 kg faydalı yük taşıma ve minimum 10 saat uçma hedefinin çok üzerinde gelişmiş bir versiyon sunuyor. Bu gelişmiş versiyon; 22 bin 500 feet uçuş yüksekliği, 70 Kg faydalı yük ve 20 saate kadar havada kalış süresi hedefi doğrultusunda tasarlanmış öncelikle gözlem amacıyla kullanılacak özgün bir insansız hava aracıdır.

Karayel uçuş emniyeti çalışmaları, sivil havacılık uçuş emniyet temelini oluşturan ‘SAE ARP4761’ metodolojisi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Hava aracı özellikleri ise ‘STANAG 4671’ standardına uygun olarak geliştirilmiştir. Sistemdeki yedeklikler alt sistem rakamlarıyla değil analizlerle yapılmaktadır. Karayel sistemi, sadece rastgele hatalara karşı emniyetli değil, aynı zamanda sistematik hatalara karşı da emniyetli bir sistemdir. Bu özellik, dünya genelinde şu anda sadece ‘İnsanlı Havacılıkta’ kullanılan ve Vestel’in Karayel Taktik İnsansız Hava Aracı sistemiyle ‘İnsansız’ alana taşınmış bir özelliktir. Karayel, işletme tasarımı ‘göreve hazır olma’ oranı %92 olacak şekilde yapılmıştır.

Karayel İnsansız Hava Aracı, NATO 4586 birlikte çalışabilirlik standardı ile uyumlu geliştirilen yer kontrol istasyonu ile diğer insansız hava araçlarını kontrol edebilme özelliğine de sahiptir. Karayel, bugün hiç insan müdahalesi olmadan tam otonom olarak görevini yerine getirebilecek, olası en üst seviyede otonomiye sahip STANAG 4568’da belirtilen LOI- 4 seviyeye sahiptir.