Türkiye’de tüketicilerin yüzde 94’ü kasım ayındaki Efsane Cuma indirimlerinde alışveriş yapmayı planlıyor. Ancak indirimlere ilgi artarken tüketiciler fiyatları daha dikkatli inceliyor. PwC Türkiye’nin araştırmasına göre tüketicilerin yüzde 54’ü indirimin gerçek olup olmadığını anlamak için ürünün geçmiş fiyatlarını kontrol ediyor. Yapay zekâ asistanları da alışveriş öncesi araştırmalarda giderek daha fazla kullanılıyor.
Kasım ayındaki indirim kampanyaları tüketicilerin ilgisini çekmeye devam ediyor. Ancak alışveriş kararları artık yalnızca indirim oranlarına göre verilmiyor. Tüketiciler fiyat geçmişini inceliyor, farklı satıcıları karşılaştırıyor ve ürün yorumlarını araştırıyor. PwC Türkiye’nin “Efsane Cuma Dosyası 2026” araştırması, alışveriş isteği artarken harcama konusunda daha temkinli bir yaklaşımın öne çıktığını gösteriyor.
Efsane Cuma indirimlerine ilgi yüzde 94’e çıktı
PwC Türkiye’nin Türkiye ve Avrupa’da 18-65 yaş aralığındaki toplam 10 bin tüketiciyle gerçekleştirdiği araştırmaya göre, Türkiye’de Efsane Cuma ve kasım ayı indirimlerinde alışveriş yapmayı planlayanların oranı yüzde 94’e yükseldi. Bu oran 2025’te yüzde 87 seviyesindeydi.
Avrupa’da da alışveriş niyeti artış gösterdi. Geçen yıl yüzde 83 olan alışveriş yapmayı planlayanların oranı, 2026’da yüzde 89’a ulaştı.
Ancak alışveriş niyetindeki artış, daha fazla harcama yapılacağı anlamına gelmiyor. Türkiye’de geçen yıla kıyasla reel olarak daha fazla harcama yapmayı planlayanların oranı yüzde 47’den yüzde 39’a geriledi. Daha az harcama yapacağını belirten tüketicilerin oranı ise yüzde 13’ten yüzde 20’ye çıktı.
Bu tablo, tüketicilerin kampanyalara ilgisini korurken bütçelerini daha dikkatli yönetmeye çalıştığını ortaya koyuyor.
Tüketiciler indirimleri haftalar öncesinden araştırıyor
Efsane Cuma alışverişi için hazırlıklar kasım ayından önce başlıyor. Araştırmaya göre, Türkiye’de alışveriş planlamasına kampanya haftasından önce başlayanların oranı 2024’te yüzde 45 iken 2026’da yüzde 61’e ulaştı.
Katılımcıların yüzde 27’si alışveriş planlarını kasım ayından önce, yüzde 34’ü ise kasım ayının ilk üç haftasında yapmaya başlıyor.
Fiyat karşılaştırma ve fırsat siteleri de alışveriş kararlarında daha fazla rol oynuyor. Bu siteleri kullananların oranı 2024’te yüzde 32 iken 2026’da yüzde 43’e yükseldi. Ürün yorumları ve tüketici forumlarından yararlananların oranı ise yüzde 39 oldu.
Gerçek indirim nasıl anlaşılıyor?
Araştırmanın öne çıkan sonuçlarından biri, tüketicilerin indirim iddialarını doğrulama alışkanlığı. Türkiye’de tüketicilerin yüzde 54’ü bir ürünün gerçekten indirime girip girmediğini anlamak için geçmiş fiyatlarını inceliyor.
- Yüzde 54’ü ürünün geçmiş fiyatlarını kontrol ediyor.
- Yüzde 50’si fiyat karşılaştırma sitelerinden yararlanıyor.
- Yüzde 46’sı aynı ürünü farklı perakendecilerdeki fiyatlarla karşılaştırıyor.
- Yalnızca yüzde 3’ü indirimin gerçekliğini kontrol etmek için herhangi bir yöntem kullanmıyor.
Sonuçlar, tüketicilerin kampanya mesajlarını doğrudan kabul etmek yerine fiyat avantajını farklı kaynaklardan doğrulamaya yöneldiğini gösteriyor.
Yapay zekâ ile alışveriş araştırması yaygınlaşıyor
Yapay zekâ asistanları da alışveriş öncesi araştırma sürecinde daha fazla kullanılıyor. Türkiye’de alışveriş araştırmalarında yapay zekâ asistanlarından yararlananların oranı 2025’te yüzde 13 iken 2026’da yüzde 20’ye yükseldi.
Tüketiciler yapay zekâyı farklı amaçlarla kullanıyor veya kullanmayı düşünüyor. Katılımcıların yüzde 33’ü ürün özelliklerini ve değerlendirmelerini karşılaştırmak, yüzde 29’u bir indirimin gerçek olup olmadığını kontrol etmek, yüzde 27’si ise ihtiyaçlarına uygun ürünleri bulmak için yapay zekâdan yararlanıyor.
Buna karşın tüketiciler, satın alma kararını tamamen yapay zekâya bırakmaya mesafeli yaklaşıyor. Satın alma işlemini yapay zekâya devretmeye açık olduğunu belirtenlerin oranı yüzde 12’de kalıyor.
Yapay zekâ aracılığıyla alışverişte kontrolü elinde tutmak isteyen tüketicilerin yüzde 28’i önceden belirlenmiş bir bütçe sınırı bulunmasını, yüzde 24’ü ise satın alınacak ürün ve nihai fiyatı kendisinin onaylamasını istiyor.
Bu sonuçlar, yapay zekânın alışverişte karar vericiden çok araştırma ve karşılaştırma aracı olarak konumlandığına işaret ediyor.
Efsane Cuma’da en çok hangi ürünler alınacak?
Türkiye’de kasım ayı indirimlerinde alışveriş yapılması planlanan kategoriler arasında giyim ilk sırada yer alıyor.
- Giyim: yüzde 47
- Elektronik ürünler: yüzde 32
- Ev ve yaşam ürünleri: yüzde 26
- Çocuk giyimi: yüzde 24
- Sağlık ve güzellik ürünleri: yüzde 20
Online alışveriş de ağırlığını koruyor. Türkiye’de Efsane Cuma döneminde planlanan harcamaların yüzde 69’unun çevrim içi kanallarda yapılması bekleniyor. Ancak bu oran 2025’te yüzde 72 seviyesindeydi.
Kampanyalar yeni müşterileri kalıcı müşterilere dönüştürebilir
Araştırma, indirim dönemlerinin markalar için uzun vadeli müşteri ilişkileri kurma fırsatı sunduğunu da ortaya koyuyor.
Geçen yıl Efsane Cuma döneminde ilk kez alışveriş yaptığı markadan bu yıl yeniden alışveriş yapmasının çok olası olduğunu belirten tüketicilerin oranı Türkiye’de yüzde 46 oldu. Bu oran 2025’te yüzde 53 seviyesindeydi. Buna rağmen Türkiye, yüzde 19 seviyesindeki Avrupa ortalamasının üzerinde bulunuyor.
PwC Türkiye Şirket Ortağı ve Perakende ve Tüketici Ürünleri Sektörü Lideri Cihan Harman, tüketicilerin fiyatları ve teklifleri karşılaştırarak indirimlerin gerçek bir avantaj sunup sunmadığını sorguladığını belirtiyor. Harman, markalar açısından şeffaf fiyatlandırma, güvenilir ürün bilgisi ve tutarlı iletişimin önemine dikkat çekiyor.
PwC Türkiye tarafından gerçekleştirilen araştırma, 29 Eylül-9 Ekim 2026 tarihleri arasında çevrim içi anket yöntemiyle yapıldı. Türkiye’den 2 bin tüketicinin katıldığı çalışmanın tamamında Türkiye ve Avrupa’dan toplam 10 bin kişi yer aldı.
