Windows 11 kullanan bilgisayarlar zaman içinde ilk günkü hızını kaybedebilir. Açılışın uzun sürmesi, uygulamaların geç açılması, dosya işlemlerinin yavaşlaması veya sistemin zaman zaman donması farklı nedenlerden kaynaklanabilir.
Windows 11’i hızlandırmak için her zaman yeni bir bilgisayar almak veya donanım yükseltmek gerekmiyor. Başlangıçta çalışan gereksiz uygulamaları kapatmak, depolama alanını temizlemek, Windows’u güncel tutmak ve sistem kaynaklarını tüketen işlemleri belirlemek performansı artırabilir.
Microsoft da Windows bilgisayarların yavaşlamasında sınırlı depolama alanı, fazla sayıda başlangıç uygulaması, güncel olmayan yazılımlar ve eski donanım gibi faktörlerin etkili olabileceğini belirtiyor.
1. Windows 11’i güncelleyin
Windows 11’in güncel olması, bilgisayar performansı açısından atılabilecek ilk adımlardan biri. Windows güncellemeleri yalnızca yeni özellikler getirmiyor, aynı zamanda hata düzeltmeleri ve performans iyileştirmeleri de içerebiliyor.
Güncellemeleri kontrol etmek için Ayarlar > Windows Update bölümünü açın ve Güncelleştirmeleri denetle seçeneğini kullanın.
Microsoft ayrıca Ayarlar > Windows Update > Gelişmiş seçenekler > İsteğe bağlı güncelleştirmeler bölümünün de kontrol edilmesini öneriyor. Burada özellikle sürücü güncellemeleri bulunabilir.
2. Başlangıçta açılan uygulamaları azaltın
Bilgisayar açıldığında otomatik olarak çalışan çok sayıda uygulama, Windows’un açılış süresini uzatabilir ve sistem kaynaklarını arka planda kullanabilir.
Gereksiz başlangıç uygulamalarını kapatmak için:
- Ctrl + Shift + Esc tuşlarına basarak Görev Yöneticisi’ni açın.
- Soldaki menüden Başlangıç uygulamaları bölümüne girin.
- Bilgisayar açıldığında otomatik başlamasına ihtiyaç duymadığınız uygulamayı seçin.
- Devre dışı bırak seçeneğine tıklayın.
Microsoft, başlangıçta çalışan uygulamaların açılış süresini yavaşlatabileceğini ve arka planda kaynak tüketimini artırabileceğini belirtiyor.
3. Windows 11’de depolama alanını temizleyin
Diskte çok az boş alan kalması bilgisayarın performansını olumsuz etkileyebilir. Özellikle Windows’un kurulu olduğu sürücüde gereksiz dosyaların birikmesi zamanla sorun oluşturabilir.
Windows 11’de Ayarlar > Sistem > Depolama bölümüne girerek hangi dosyaların ve uygulamaların ne kadar alan kullandığını görebilirsiniz.
Akıllı Depolama özelliği geçici ve gereksiz dosyaların temizlenmesine yardımcı olabilir. Aynı bölümde bulunan Geçici dosyalar seçeneğiyle de gereksiz dosyaları manuel olarak kaldırabilirsiniz.
4. Kullanmadığınız programları kaldırın
Bilgisayarda kullanılmayan çok sayıda uygulamanın bulunması hem depolama alanını tüketebilir hem de bazı programların arka planda çalışmasına neden olabilir.
Kullanmadığınız uygulamaları kaldırmak için Ayarlar > Uygulamalar > Yüklü uygulamalar bölümünü açın.
Listeden artık ihtiyaç duymadığınız programı bulun, üç noktalı menüyü açın ve Kaldır seçeneğini kullanın.
5. Arka planda çalışan uygulamaları azaltın
Bazı uygulamalar siz onları aktif olarak kullanmıyorken de arka planda çalışabilir. Bu durum özellikle düşük donanımlı bilgisayarlarda kaynak tüketimini artırabilir.
Destekleyen uygulamalarda arka plan izinlerini Ayarlar > Uygulamalar > Yüklü uygulamalar yoluyla yönetebilirsiniz.
Bir uygulamanın gelişmiş seçeneklerinde bulunan Arka plan uygulama izinleri bölümünden uygun seçeneği belirleyebilirsiniz. Microsoft, gereksiz arka plan etkinliğinin sınırlandırılmasının performansa yardımcı olabileceğini belirtiyor.
6. Windows 11 görsel efektlerini azaltın
Windows 11’in animasyonları ve görsel efektleri işletim sisteminin daha modern görünmesini sağlıyor ancak bazı bilgisayarlarda sistem kaynaklarını kullanabiliyor.
Özellikle eski veya düşük donanımlı bir bilgisayarda görsel efektleri azaltmak arayüzün daha hızlı tepki vermesine yardımcı olabilir.
Bu ayarı değiştirmek için Windows aramasına Windows’un görünümünü ve performansını ayarlayın yazın ve çıkan seçeneği açın.
Ardından Görsel Efektler sekmesinde En iyi performans için ayarla seçeneğini kullanabilirsiniz.
Bu seçenek görsel efektleri azaltır. Dolayısıyla daha akıcı bir arayüz ile Windows 11’in varsayılan görsel görünümü arasında tercih yapmak gerekir. Microsoft da bu ayarın sistem yanıt hızını artırabileceğini belirtiyor.
7. Güç modunu En iyi performans olarak değiştirin
Windows 11, bilgisayarın performans ve güç tüketimi arasında seçim yapmasına imkân veren farklı güç modları sunuyor.
Performansın öncelikli olduğu durumlarda Ayarlar > Sistem > Güç ve pil bölümündeki Güç modu seçeneğinden En iyi performans tercih edilebilir.
Ancak bu ayarın özellikle dizüstü bilgisayarlarda daha fazla enerji tüketebileceğini ve cihazın daha sıcak çalışabileceğini unutmamak gerekiyor. Bu nedenle günlük kullanımda Dengeli mod daha uygun olabilir.
8. Görev Yöneticisi ile bilgisayarı yavaşlatan uygulamayı bulun
Bilgisayarın neden yavaşladığını anlamanın en kolay yollarından biri Görev Yöneticisi’ni kontrol etmek.
Ctrl + Shift + Esc tuşlarına basarak Görev Yöneticisi’ni açın ve İşlemler bölümüne bakın.
Burada CPU, bellek, disk ve ağ kullanımını yüksek olan uygulamaları görebilirsiniz. Kullanmadığınız ve sistemi gereksiz şekilde yoran bir uygulama varsa kapatabilirsiniz.
Ancak Windows’un veya donanım sürücülerinin kullandığı işlemleri ne olduğunu bilmeden sonlandırmamak gerekir.
9. Kötü amaçlı yazılım taraması yapın
Bilgisayarın aniden yavaşlamasının nedenlerinden biri de kötü amaçlı yazılımlar olabilir. Bazı zararlı yazılımlar işlemci ve disk kaynaklarını tüketerek sistem performansını düşürebilir.
Windows 11’de Ayarlar > Gizlilik ve güvenlik > Windows Güvenliği > Virüs ve tehdit koruması bölümünden Hızlı tarama çalıştırılabilir.
Microsoft da bilgisayar performansını etkileyebilecek tehditlerin belirlenmesi için kötü amaçlı yazılım taraması yapılmasını öneriyor.
10. Sürücüleri optimize edin
Windows 11, depolama sürücülerinin optimize edilmesi için yerleşik bir araç sunuyor.
Windows aramasına Sürücüleri Birleştir ve İyileştir yazıp ilgili aracı açabilirsiniz. Ardından optimize etmek istediğiniz sürücüyü seçerek Optimize Et seçeneğini kullanabilirsiniz.
Windows’un sürücü optimizasyon aracı, kullanılan depolama türüne göre uygun optimizasyon işlemlerini gerçekleştirir.
11. Bilgisayarı yeniden başlatın
Bilgisayarın sürekli açık kalması ve çok sayıda uygulama ile tarayıcı sekmesinin uzun süre çalışması zaman içinde performans sorunlarına yol açabilir.
Kullanmadığınız uygulamaları kapatın ve sorun devam ediyorsa bilgisayarı yeniden başlatın. Microsoft da gereksiz uygulama ve sekmelerin kapatılmasını, performans sorunu devam ediyorsa yeniden başlatma yapılmasını öneriyor.
Windows 11 hızlandırmak için program gerekli mi?
Çoğu durumda Windows 11’i hızlandırmak için üçüncü taraf bir “hızlandırma” programı yüklemek gerekmiyor. Windows’un kendi depolama temizleme, başlangıç uygulaması yönetimi, Görev Yöneticisi ve sürücü optimizasyon araçları temel bakım işlemleri için yeterli olabilir.
Microsoft ayrıca Windows bilgisayarların performansını yönetmek için PC Manager uygulamasını sunuyor. Uygulama depolama temizliği ve başlangıç uygulamalarının yönetimi gibi araçlar içeriyor.
Windows 11 hızlandırma gerçekten işe yarar mı?
Yukarıdaki işlemler özellikle gereksiz başlangıç uygulamaları, dolu depolama alanı veya yüksek arka plan etkinliği nedeniyle yavaşlayan bilgisayarlarda fark yaratabilir.
Ancak bilgisayarın işlemcisi, RAM’i veya depolama donanımı Windows 11’in güncel ihtiyaçları için yetersiz kalıyorsa yalnızca yazılımsal ayarlarla büyük bir performans artışı elde etmek mümkün olmayabilir. Microsoft da eski donanımlı bilgisayarlarda bu adımların önemli bir iyileşme sağlamayabileceğini ve uzun vadede donanım yükseltmesinin gerekebileceğini belirtiyor.
Windows 11’i hızlandırmanın en etkili yolları
Windows 11 kullanan bir bilgisayar yavaşladıysa öncelikle başlangıç uygulamalarını azaltmak, depolama alanında yer açmak, kullanılmayan programları kaldırmak, Windows’u güncellemek ve Görev Yöneticisi üzerinden kaynak tüketimini kontrol etmek gerekiyor.
Daha eski bilgisayarlarda görsel efektleri azaltmak ve uygun durumlarda En iyi performans güç modunu kullanmak da yardımcı olabilir. Buna rağmen bilgisayar hâlâ yavaşsa sorun işletim sistemi ayarlarından çok donanım kaynaklı olabilir.
