Yapay zekâ veri merkezlerine yönelik yatırımlar, tüketici elektroniğinde kullanılan bellek çiplerine olan arz-talep dengesini bozuyor. DRAM ve NAND fiyatlarındaki yükseliş akıllı telefon, bilgisayar ve diğer elektronik cihazların maliyetlerini artırırken, üreticiler artan maliyetleri tüketicilere yansıtmaya başladı.
AI veri merkezleri bellek talebini artırdı
Yapay zekâ sistemlerinin çalıştırıldığı veri merkezleri yüksek miktarda bellek kullanıyor. Özellikle yüksek bant genişlikli bellek (HBM) ve yüksek kapasiteli DDR5 gibi ürünlere yönelik talebin artması, bellek üreticilerinin kapasite planlamasını değiştirdi.
IDC’ye göre bellek üreticileri, yapay zekâ veri merkezlerinde kullanılan daha yüksek marjlı ürünlere üretim kapasitesinin daha büyük bölümünü ayırıyor. Bu durum akıllı telefon, bilgisayar ve diğer tüketici elektroniği ürünlerinde kullanılan geleneksel DRAM ve NAND belleğin arzını sınırlıyor.
Telefonların maliyeti yükseliyor
Bellek maliyetlerindeki artış, özellikle düşük ve orta segment akıllı telefon üreticileri üzerinde daha fazla baskı oluşturuyor. IDC, orta segment bir akıllı telefonda belleğin toplam bileşen maliyetinin yaklaşık yüzde 15-20’sini oluşturabildiğini, üst segment modellerde ise bu oranın yaklaşık yüzde 10-15 seviyesinde olduğunu belirtiyor.
Bu nedenle üreticilerin önünde temel olarak fiyatları artırmak, donanım özelliklerini sınırlamak veya kâr marjlarını düşürmek gibi seçenekler bulunuyor. IDC, bellek maliyetlerindeki baskının 2026 boyunca akıllı telefon fiyatlarına ve satış adetlerine yansıyabileceğini değerlendiriyor.
Apple ve diğer üreticiler fiyatları artırıyor
Apple, artan bellek ve depolama çipi maliyetlerinin etkisini ürün fiyatlarına yansıtan şirketlerden biri oldu. Reuters’ın haziran ayında aktardığı gelişmeye göre Apple, iPad ve MacBook fiyatlarını artırırken, şirket artan bellek ve depolama maliyetlerini artık tamamen karşılayamadığını belirtti.
21 Eylül 2026 tarihli Guardian haberinde ise Apple’ın iPhone modellerinde de fiyat artışları yaptığı, Samsung ve Google’ın bazı modellerinde benzer fiyat baskılarının görüldüğü aktarıldı. Haberde, bellek çipi maliyetlerindeki artışın yapay zekâ veri merkezlerinden gelen talep nedeniyle hızlandığı belirtildi.
Akıllı telefon satışları da baskı altında
Artan fiyatların tüketicilerin cihaz değiştirme sıklığını azaltması bekleniyor. Gartner, bellek maliyetlerindeki yükseliş nedeniyle 2026’da küresel akıllı telefon sevkiyatlarının yüzde 8,4, bilgisayar sevkiyatlarının ise yüzde 10,4 azalabileceğini öngörüyor.
Gartner ayrıca DRAM ve SSD fiyatlarının 2026 sonunda toplamda yüzde 130 artabileceğini, bunun akıllı telefon fiyatlarında yüzde 13, bilgisayar fiyatlarında ise yüzde 17 artışa yol açabileceğini tahmin ediyor.
Bilgisayarlar ve oyun cihazları da etkileniyor
Bellek krizi yalnızca akıllı telefonlarla sınırlı değil. Bilgisayar üreticileri de artan DRAM ve SSD maliyetleriyle karşı karşıya. IDC, PC üreticilerinin 2026’nın ikinci yarısında fiyat artışlarına hazırlanmasının beklendiğini bildiriyor.
Yapay zekâ özelliklerine sahip bilgisayarlarda daha yüksek RAM kapasitesine duyulan ihtiyaç da maliyet baskısını artırıyor. Özellikle cihaz üzerinde yapay zekâ modelleri çalıştıran sistemlerde 16 GB ve üzeri RAM kullanımı yaygınlaşırken, bellek fiyatlarının yükselmesi bu segmentteki ürünlerin maliyetini doğrudan etkiliyor.
RAM krizinin 2027’ye uzaması bekleniyor
Bellek arzındaki sıkışıklığın kısa sürede sona ermesi beklenmiyor. Reuters’ın eylül ayında aktardığı bilgilere göre küçük telefon ve bilgisayar üreticileri, bellek çipi sıkıntısının en az 2027’ye kadar devam etmesine hazırlanıyor.
Bu tablo, yapay zekâ yatırımlarının yalnızca veri merkezi ve ekran kartı pazarını değil, tüketicilerin satın aldığı akıllı telefon, bilgisayar ve diğer elektronik cihazların fiyatlarını da etkilediğini gösteriyor.
