Ren ve Tuna nehirlerindeki kuraklık Avrupa ekonomisini zorluyor

Fransa merkezli alacak sigortası şirketi Coface, Avrupa’da etkili olan sıcak ve kurak havanın Ren ve Tuna nehirlerinde su seviyelerini tarihi düşük düzeylere çekmesinin ardından ekonomik faaliyetlerin olumsuz etkilendiğini bildirdi. Su seviyelerinin kısa vadede düşük kalmasının beklendiği ve ekonomik etkilerin önümüzdeki aylarda devam ederek büyümeyi zorlaştırabileceği kaydedildi.

İç su yolu taşımacılığının önemli bölümünü oluşturan Ren ve Tuna nehirlerindeki su kaybı; lojistik aksamaların yanı sıra enerji altyapısı ve sanayi üretimi üzerinde baskı oluşturuyor. Nehir taşımacılığındaki sınırlamalar ve yüksek maliyetler, zayıf büyüme görünümündeki kıta ekonomisinde riskleri artırıyor.

Taşımacılıkta kapasite kaybı ve yükselen maliyetler

İç su yolu taşımacılığı, Avrupa’daki toplam yük taşımacılığında sınırlı bir paya sahip olsa da belirli ülkelerde kritik rol oynuyor. Nehir taşımacılığının yük taşımacılığındaki payı Almanya’lı işletmeler için yüzde 5,4, Romanya merkezli ağlar için ise yüzde 19,2 seviyesinde bulunuyor. Su seviyelerinin düşmesi nedeniyle ağustos ayı başında Ren Nehri’ndeki bazı yük gemileri normal kapasitelerinin yaklaşık yüzde 20’siyle çalışabildi. Tuna’nın Romanya kesiminde ise taşınan yük miktarının bazı noktalarda yüzde 40’a varan oranlarda azaltılması gerekti.

Nehir gemilerinin taşıma kapasitelerinin alternatif kara ve demir yolu araçlarına göre yüksek olması, lojistik maliyetlerini artırıyor. Benzer koşulların yaşandığı 2018 yılında, nehir taşımacılığı maliyetleri kuru dökme yüklerde 2,5 katına, sıvı dökme yüklerde ise 4,5 katına kadar çıkmıştı. O dönemde Almanya’nın reel GSYH büyümesinde 0,3 ila 0,4 puanlık kayıp yaşanmıştı.

Enerji üretimi ve sanayi sektörü olumsuz etkileniyor

Düşük su seviyeleri enerji sektörünü de doğrudan etkiliyor. Macaristan’da bulunan Paks nükleer santralı ve Romanya’da faaliyet gösteren Cernavodă nükleer santralı, soğutma sistemlerinde Tuna Nehri’ni kullanıyor. Paks santralı Macaristan’ın elektrik üretiminin yaklaşık yüzde 40’ını, Cernavodă santralı ise Romanya’nın elektrik üretiminin yüzde 20,5’ini karşılıyor. Su seviyesindeki düşüş nedeniyle her iki tesisteki üretim kısıtlamaları, ülkeleri daha yüksek maliyetli elektrik ithalatına ve doğal gaz santrallerine yönlendiriyor.

Su seviyelerinin gerilemesi sanayi üretimini de olumsuz etkiliyor. Macaristan ve Romanya hükümetleri sistem üzerindeki baskıyı azaltmak için otomotiv, kimya ve yapı malzemeleri gibi enerji yoğun sektörlerde elektrik tüketimini geçici olarak düşürmeye yönelik önlemler aldı. Almanya merkezli BASF şirketinin Ludwigshafen kentindeki tesisi de dâhil olmak üzere Ren Nehri boyunca konumlanan kimya üreticileri, ham madde tedarikinde aksamalarla karşı karşıya kalıyor.

Aşırı hava olaylarının ekonomik sonuçları derinleşiyor

Gelişmelere ilişkin değerlendirmede bulunan Coface Ekonomisti Eve Barré, Ren ve Tuna’daki durumun aşırı hava olaylarının çevresel etkilerinin yanı sıra ekonomik sonuçlarını da belirginleştirdiğini ifade etti. Barré, lojistik, enerji ve sanayi faaliyetlerinin aynı anda etkilendiğine dikkat çekerek, mevcut tablonun 2018 yılına kıyasla daha erken ortaya çıkması ve daha şiddetli seyretmesinin Avrupa ekonomisindeki zayıf büyüme görünümüyle birleşerek endişeleri artırdığını belirtti.